Μετρό και Τραμ: Περισσότεροι έλεγχοι, λιγότερα πρόστιμα ανά έλεγχο για το 2026

Όποιος μπαίνει καθημερινά στο Μετρό ή στο Τραμ της Αθήνας έχει ήδη μια άποψη για το αν οι συγκοινωνίες βελτιώθηκαν. Τα επίσημα στοιχεία της ΣΤΑ.ΣΥ για το πρώτο οκτάμηνο του 2026, σε σύγκριση με το 2025, δίνουν την επίσημη εικόνα. Αξίζει όμως να δούμε και τι δεν λένε.

Τα στοιχεία του 8μήνου

• Δρομολόγια: +4.139 στις τρεις γραμμές του Μετρό (Γραμμή 1: +843, Γραμμή 2: +461, Γραμμή 3: +2.835)

• Επικυρώσεις: 149.444.837 έναντι 140.626.200 (+6,27%)

• Γραμμή 1: 40.814.757 (+8,01%)

• Γραμμές 2 & 3: 104.174.036 (+4,82%)

• Τραμ: 4.456.044 (+29,01%)

• Εισπράξεις κομίστρου: +6,9%• Έλεγχοι: 4.650.547 έναντι 2.953.156 (+57,5%). Ο μέσος μηνιαίος αριθμός ανέβηκε από 369.144 σε 581.318.

• Πρόστιμα: 55.359 έναντι 52.852 (+4,74%)

Τα υπέρ

Το πρώτο θετικό είναι η ζήτηση. Σχεδόν 8,8 εκατομμύρια επιπλέον επικυρώσεις σε οκτώ μήνες δείχνουν ότι οι Αθηναίοι εξακολουθούν να επιλέγουν το δίκτυο σταθερής τροχιάς. Το άλμα του Τραμ (+29%) ξεχωρίζει, ενώ στη Γραμμή 1 η αύξηση φτάνει το 8%. Το δεύτερο είναι η προσφορά. Περισσότερα δρομολόγια σημαίνουν, θεωρητικά, λιγότερη αναμονή, και η Γραμμή 3 συγκεντρώνει τα δύο τρίτα της αύξησης (2.835 από τα 4.139). Οι εισπράξεις (+6,9%) ακολουθούν την κίνηση και ενισχύουν τα οικονομικά του οργανισμού. Το τρίτο είναι η παρουσία ελεγκτών. Με σχεδόν 5 εκατομμύρια ελέγχους, ο επιβάτης που ταξιδεύει χωρίς εισιτήριο έχει πολύ μεγαλύτερη πιθανότητα να βρεθεί αντιμέτωπος με έλεγχο.

Τα κατά και τα ερωτήματα

Τα 4.139 επιπλέον δρομολόγια μοιάζουν με πολλά, αλλά μοιράζονται σε οκτώ μήνες και τρεις γραμμές. Βγαίνουν περίπου 17 επιπλέον δρομολόγια την ημέρα συνολικά. Η ανακοίνωση δεν δίνει το συνολικό μεταφορικό έργο, οπότε δεν μπορούμε να υπολογίσουμε ποσοστό αύξησης. Η επιβατική κίνηση αυξήθηκε 6,27%, αλλά δεν γνωρίζουμε πόσο ακολούθησε η προσφορά.

Λείπουν επίσης οι δείκτες που νιώθει ο επιβάτης: Ακρίβεια δρομολογίων, χρονοαποστάσεις, βλάβες και διακοπές, πληρότητα συρμών. Ο ίδιος ο διευθύνων σύμβουλος, Αθανάσιος Κοτταράς, παραδέχεται έμμεσα ότι υπάρχει δρόμος, αφού στόχος είναι: «Να αυξήσουμε περισσότερο τα δρομολόγια και να μειώσουμε τις χρονοαποστάσεις». Μιλά και για «ιδιαίτερα απαιτητική συγκυρία» χωρίς περαιτέρω εξηγήσεις. Οι επικυρώσεις, τέλος, μετρούν εισόδους και όχι μοναδικούς επιβάτες. Δεν μας λένε αν το δίκτυο έγινε πιο άνετο ή πιο γεμάτο.

Τι κρύβεται πίσω από τους ελέγχους

Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο προκύπτει αν διαιρέσουμε τα πρόστιμα με τους ελέγχους. Το 2025 βεβαιώθηκαν περίπου 17,9 πρόστιμα ανά 1.000 ελέγχους, ενώ το 2026 περίπου 11,9. Η αναλογία έπεσε κατά το ένα τρίτο.

Η ΣΤΑ.ΣΥ το διαβάζει ως ένδειξη ότι η εισιτηριοδιαφυγή περιορίζεται. Η εξήγηση είναι λογική, αλλά όχι η μόνη. Οι έλεγχοι μπορεί να έγιναν πιο διάσπαρτοι ή πιο συχνοί σε σημεία με μικρή διαφυγή. Πιθανό είναι και οι περισσότεροι έλεγχοι να «κατέγραψαν» απλώς περισσότερους νομοταγείς επιβάτες. Χωρίς στοιχεία για το ποσοστό διαφυγής, το συμπέρασμα μένει ανοιχτό. Κάτι ανάλογο ισχύει και για τις εισπράξεις, αφού η ανακοίνωση δεν λέει πόσο οφείλεται στους ελέγχους και πόσο στη μεγαλύτερη κίνηση.

Έκανε καλό στις συγκοινωνίες;

Με βάση τα στοιχεία, η απάντηση είναι «ναι, αλλά με επιφύλαξη». Το δίκτυο χρησιμοποιείται περισσότερο, εκτελεί περισσότερα δρομολόγια και εισπράττει περισσότερα, άρα η κατεύθυνση είναι θετική. Το αν άλλαξε η καθημερινότητα του επιβάτη θα φανεί μόνο από τα στοιχεία που δεν δημοσιεύτηκαν, δηλαδή τις χρονοαποστάσεις, τις καθυστερήσεις και τις βλάβες. Οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν η αύξηση των δρομολογίων είναι σταθερή τάση ή συγκυρία. Μέχρι τότε, τα νούμερα δικαιώνουν την ΣΤΑ.ΣΥ στη ζήτηση, αλλά αφήνουν ακόμη ανοιχτό το ερώτημα της ποιότητας.

Οι υπολογισμοί για τα πρόστιμα ανά 1.000 ελέγχους και τα ~17 επιπλέον δρομολόγια την ημέρα είναι δικοί μου, με βάση τα στοιχεία της ανακοίνωσης.